ประวัติเล่าขานการกำเนิดตำบลนาทราย

        ตำบลนาทราย เมื่อประมาณปี 2305 มี ปู๋ส๋าง ย่าถัง ซึ่งเป็นชาวละว้า(ลัวะ)อพยพมาจากเมืองเชัยงใหม่(ดอยอินทนนท์)ได้พาชาวละว้า จำนวน 15 ครอบครัวเดินทางข้ามแม่น้ำระมิง(แม่ปิง)มาพักค้างแรมที่สัดผาเวียง(ปัจจุบันบ้างกองวะในตำบลแมาลาน)1 คืน พอรุ่งเช้าก็พากันออกเดินทางจนมาพบที่ดินที่มีความอุดมสมบูรณ์ด้วยป่าไม้จึงพากันมาตั้งบ้านเรือน ต่อมาจึงได้สร้างวัดขึ้นหนุ่งแห่งชื่อว่า วัดทุ่งน้ำบ่อ และได้นิมนต์พระวัดผาเวียงมาเป็นพระอุปฌาย์ ปู๋ส๋าง ย่าถัง เป็นหัวหน้าหมู่บ้าน ได้มีการสร้างบ้านที่อยู่อาศัยและทำการเพาะปลูกโดยได้มีการขุดสระน้ำเพื่อใช้ในการเกษตรและใช้อุปโภค บริโภค มีน้ำตลอดปีมีได้แห้ง ในหมู่บ้านแห่งนี้มีความเจริญรุ่งเรือง และอุดมสมบูรณ์ไปด้วยข้าว ในปัจจุบันสระน้ำแห่งนี้ชาวบ้านเรียกว่าทุ่งน้ำบ่อย่าถัง ปัจจุบันเป็นที่ทำกินของชาวบ้านนาทราย หมู่ที่ 4 สระน้ำแห่งนี้มีหลักฐานให้เห็นเป็นจุดเริ่มต้นของหมู่บ้านในตำบลนาทราย

         ประชากรพลเมืองได้ย้ายถิ่นฐานมาอาศัยเพิ่มมากขึ้นในระยะแรก  เป็นคนที่มาจากอำเภอเถินและอำเภอแม่พริก  จังหวัดลำปางเป็นส่วนใหญ่มาอาศัยอยู่ตามแม่น้ำแม่แต๊ะ  และต่อมาชาวกระเหรี่ยงเหล่านี้ได้อพยพมาตั้งิ่นฐานรอบวัดและได้ขยายชุมชนเป็นชุมชนบ้านห้วยต้มจนถึงปัจจุบันนี้